11 pazdziernika


Kalendarium dnia 11 pazdziernika.


Edith Piaf

Edith Piaf (1915-1963), slynna piosenkarka francuska. Spiewala w mlodosci na ulicach Paryza, wiodac zycie, naznaczone chorobami, narkomania i alkoholizmem. Jej niski, szorstki glos i sentymentalne piosenki, zrewolucjonizowaly francuska scene kawiarni muzycznych. Teksty dla niej pisali czesto wybitni francuscy poeci, wiele utworów skomponowala tez sama artystka. Mimo wielu osobistych klopotów i dramatów wspierala poczatkujacych piosenkarzy, wypromowala m.in. Charlesa Aznavoura. Jej najbardziej znane piosenki to "La vie en rose", "Milord" i "Non, je ne regrette rien".

Francois Mauriac

Francois Mauriac (1885-1970), pisarz francuski. Pisal o konfliktach miedzy ludzka namietnoscia a etyka i wiara, w powiesciach "Pustynia milosci", "Klebowisko zmij", "Faryzeuszka" i "Jagnie". W czasie II wojny swiatowej publikowal teksty antyfaszystowskie. Napisal wiele zbiorów szkiców i esejów, m.in. "Bóg i zloty cielec", "De Gaulle, oraz dziennik "Pamietnik zycia wewnetrznego". Byl czlonkiem Akademii Francuskiej i otrzymal literacka Nagrode Nobla.

Anton Bruckner

Anton Bruckner (1824-1896), kompozytor austriacki. Jego specjalnoscia byla monumentalna muzyka koscielna. Pod wplywem twórczosci Wagnera i Beethovena skomponowal cykl 9 klasycznych symfonii, niezwykle bogatych w warstwie instrumentalnej. Pisal ponadto utwory o tematyce religijnej, "Requiem", "Te Deum", "Psalm 150", a takze motety, kantaty i liczne utwory na chóry meskie.

Felicjan Falenski

Felicjan Falenski (1825-1910), polski poeta i pisarz. Byl twórca wszechstronnym, autorem zbiorów poezji "Odglosy z gór", epigramatów "Meandry", opowiadan i humoresek, "Postacie z latarni czarnoksieskiej, oraz dramatów "Utwory dramatyczne". Dokonal tez wielu przekladów arcydziel literatury swiatowej, powiesci Victora Hugo i poezji Hezjoda, Horacego, Wergiliusza oraz Dantego.

Uroczyste otwarcie Uniwersytetu Wilenskiego

11 pazdziernika 1919 roku otwarto w Wilnie Uniwersytet Stefana Batorego, istniejacy do 1939 roku. Poczatki uniwersytetu siegaja XVI wieku, kiedy to Stefan Batory przekrztalcil go w Akademie Wilenska. Od 1655 roku rozpoczal sie stopniowy upadek uczelni, trwajacy az do drugiej polowy XVIII wieku. W roku 1780 obowiazki rektora akademii objal Marcin Poczobut-Odlaniecki. Akademia stala sie wówczas szkola swiecka, a jej jezykiem wykladowym stala sie polszczyzna. W 1803 roku zaborca zmienil nazwe uczelni na Cesarski Uniwersytet Wilenski. W 1824 roku jego nowym kuratorem zostal Nikolaj Nowosilcow, którego dzialalnosc doprowadzila wkrótce do upadku uczelni i jej zamkniecia w 1832 roku.

Inauguracja II soboru watykanskiego

11 pazdziernika 1962 roku oficjalnie zainaugurowano sobór watykanski II, trwajacy do 1965 roku. Najwazniejszym przeslaniem obrad bylo dostosowanie stanowiska Kosciola wobec niektórych kwestii do nowych czasów. Wynikalo to z koniecznosci reinterpretowania niezmiennej nauki Chrystusa i reformowania zycia religijnego zgodnie z wymogami wspólczesnosci. Na podstawie przyjetych dokumentów zniesiono indeks koscielny i zainicjowano katolicki ruch ekumeniczny, polegajacy na dialogu katolicyzmu z innymi wyznaniami. Podczas soboru wprowadzono równiez zmiany w liturgii, polegajace przede wszystkim na zastapieniu jezyka lacinskiego jezykami narodowymi, utworzono ponadto Synod Biskupów jako organ doradczy papieza.

Jean Cocteau

Jean Cocteau (1889-1963), pisarz i rezyser francuski. W poezji reprezentowal poczatkowo surrealizm, potem zblizyl sie do ówczesnej awangardy. Pisal takze dramaty, konstruowane czesto jako alegorie oparte na watkach antycznych "Orfeusz". Pisal on równiez libretta, m.in. do oratorium Strawinskiego "Edyp Król", a takze scenariusze filmowe. Zajmowal sie ponadto rezyseria, zrealizowal filmy, "Piekna i bestia" oraz "Testament Orfeusza", byl równiez cenionym malarzem, grafikiem i ilustratorem ksiazek.

Halina Poswiatowska

 
 
Halina Poswiatowska (1935-1967), polska poetka. Choroba wywarla wielki wplyw na jej poezje, naznaczona smiercia, a jednoczesnie poszukiwaniem sensu i radosci zycia. W swoich refleksyjnych wierszach poruszala równiez problemy zwiazane z przemijaniem, miloscia i egzystencja czlowieka. Najbardziej znane zbiory jej poezji to "Hymn balwochwalczy", "Jeszcze jedno wspomnienie" i "Opowiesc dla przyjaciela". Zmarla 11 pazdziernika z powodu wieloletniej choroby.

Kazimierz Sosnkowski

Kazimierz Sosnkowski (1885-1969), general. Nalezal do PPS, Zwiazku Walki Czynnej i Zwiazku Strzeleckiego, a w czasie I wojny swiatowej do Legionów Polskich. W czasach II Rzeczypospolitej pelnil wiele funkcji wojskowych i panstwowych. Bral udzial w wojnie polsko-bolszewickiej. We wrzesniu 1939 roku stanal na czele Frontu Poludniowego, jednak po nieudanej próbie przebicia sie do Lwowa musial ewakuowac sie z kraju, najpierw do Francji, a potem do Londynu. Od 1944 roku Sosnkowski przebywal w Kanadzie, gdzie zmarl w 1969 roku. Pozostawil po sobie prace publicystyczne i wspomnieniowe, "Z Legionów do Magdeburga" i "Cieniom Wrzesnia".