17 maja


Kalendarium dnia 17 maja.


Likwidacja Panstwa Koscielnego

W maju 1809 r. Napoleon Bonaparte podjal decyzje o likwidacji istniejacego od 756 r. Panstwa Koscielnego i przylaczeniu tego obszaru do Francji. W 1814 przywrócono wladze papieska, jednak w nastepnych dziesiecioleciach kolejni papieze nie byli w stanie utrwalic statusu swego panstwa. Ostatecznie w 1870 r. wloskie wojska królewskie zajely Rzym, który zostal stolica Wloch. Wówczas papiez Pius IX oglosil sie "wiezniem Watykanu". Konflikt zakonczo w 1929 r. i utworzeno panstwo Watykan.

Sandro Botticelli

Sandro Botticelli (1445-1510), wybitny malarz wloski. Specjalizowal sie w tematyce religijnej i mitologicznej, ale malowal tez alegorie i portrety. Jego najslynniejsze dziela to: "Poklon Trzech Króli", "Narodziny Wenus", "Wenus i Mars". Botticelli wykonal tez ilustracje do "Boskiej Komedii".

Wykonanie pierwszej fotografii kolorowej

W maju 1861 r. Amerykanin Thomas Sutton wykonal pierwsza barwna fotografie. Dzis fotografia barwna nie stanowi juz atrakcji, ale wykonanie i obróbka laboratoryjna zdjecia czarno-bialego sprawia trudnosci.

Lucjan Rydel

Lucjan Rydel (1870-1918), poeta i dramatopisarz. Znany jako Pan Mlody z "Wesela" Stanislawa Wyspianskiego. Popularnosc zyskal jako twórca widowisk scenicznych "Zaczarowane kolo" i "Betlejem polskie". Autor tragedii historycznej "Zygmunt August", a takze opowiesci "Ferenike i Pejsidoros". W swoim dorobku mial liczne przeklady poezji greckiej i rzymskiej.

Jean Gabin

Jean Gabin (1914-1976), francuski aktor filmowy, wystepowal tez w operetkach i rewiach. Zwrócil na siebie uwage w "Towarzyszach broni". Jego specjalnoscia byly filmy tzw. realizmu poetyckiego: "Ludzie za mgla" i "Brzask".

Zawarcie tzw. paktu lanckoronskiego

W maju 1923 r. zostal zawarty tzw. pakt lanckoronski, czyli uklad polityczny miedzy Zwiazkiem Ludowo-Narodowym, Chrzescijanska Demokracja i Polskim Stronnictwem Ludowym "Piast". Uklad ten, potocznie zwany Chjeno-Piastem, zapoczatkowal prawicowa koalicje rzadowa i okreslil zasady przeprowadzenia reformy rolnej.

Thor Heyerdahl

17 maja 1970 r. norweski podróznik Thor Heyerdahl z siedmioosobowa zaloga wyruszyl z marokanskiego portu Asfi (Safi) w rejs przez Atlantyk. Srodekiem lokomocji byla liczaca 14 m dlugosci i 4,9 m szerokosci wykonana z trzciny tratwa Ra II. Próba Norwega zakonczyla sie czesciowym sukcesem. Podróznik dotarl do wyspy Barbados.

Willis Conover

 
 
Willis Conover (192-1996), amerykanski prezenter i propagator jazzu. Prowadzil nadawana w "Glosie Ameryki" autorska audycje "Music USA". W swoich programach promowal takze polskich muzyków jazzowych. Jego charakterystyczny glos znany byl nie tylko w Ameryce, ale w calej Europie.